Bắc Cạn

Bắc Cạn

Có diện tích 4857,21 km2, dân số 276.718 người, nằm ở trung tâm nội địa vùng Đông Bắc Bắc Bộ Việt Nam; phía bắc giáp các huyện Bảo Lạc, Nguyên Bình, Thạch An tỉnh Cao Bằng; phía đông giáp các huyện Tràng Định, Bình Gia tỉnh Lạng Sơn; nam giáp các huyện Võ Nhai, Phú Lư­ơng, Định Hoá tỉnh Thái Nguyên); tây giáp 3 huyện: Nà Hang, Chiêm Hoá và Yên Sơn của tỉnh Tuyên Quang.

Di tích - Danh lam

Hồ treo lơ lửng trong làng đá cổ

Về cảnh quan địa chất, đây là khu vực thể hiện rõ rệt dấu ấn lịch sử của các thời kỳ hình thành vỏ trái đất. Về địa chất địa mạo, đây là vùng đá vôi cổ rộng lớn, có đặc điểm kiến tạo rất đặc biệt. Đây là vùng đá vôi có niên đại 450 triệu năm. Ðiều kỳ thú là trong quá trình biến đổi địa chất, đá vôi đã biến thành những mảng đá hoa cương.

Theo các nhà địa chất thì việc đá vôi trở thành đá hoa cương là điều vô cùng độc đáo và hiếm thấy. Giữa một vùng núi đá vôi lại có một cái hồ khổng lồ treo lơ lửng (thông thường giữa các vùng đá vôi khác có những khe nứt, nước bị "tuột" xuống thành các dòng sông ngầm). Nhưng ở đây đáy hồ có một lớp đất sét dày tới 200 mét bịt kín, chính địa tầng sét này không cho nước thoát xuống và hồ được hình thành như vậy. Hồ hơi co lại ở giữa thành một hành lang bị kẹp giữa các vách đá dựng đứng. Giữa hồ có hai đảo nhỏ, đảo lớn giống như hình chú ngựa đang đóng cương lội nước nên được đặt tên là hồ An Mã.

Là hồ có kiến tạo lớn nhất miền bắc nằm giữa vùng đá phiến và đá vôi ở độ cao 145 mét, Hồ Ba Bể dài hơn tám km, rộng ba km, sâu từ 20-30 mét có nhiều hang động và suối ngầm khi ẩn khi hiện. Toàn cảnh hồ như một bức tranh thủy mặc làm say lòng những du khách tới nơi đây.

Ðiểm du lịch sinh thái hấp dẫn

Ðối với du khách lần đầu tiên tới, quần thể rừng quốc gia Ba Bể luôn ẩn chứa những điều kỳ bí hoang sơ qua những câu chuyện kể mang mầu sắc huyền thoại. Ðến với Ba Bể là đến với viên ngọc bích của vùng Ðông Bắc, có người lại ví Hồ Ba Bể như Vịnh Hạ Long của tỉnh Bắc Cạn.

Khu du lịch sinh thái Ba Bể cách Hà Nội 240 km, phương tiện đi tới đây chỉ duy nhất bằng ô-tô, tuy nhiên với phương tiện này, du khách có thể ghé thăm những địa danh khác của Bắc Cạn. Sau tám tiếng trên xe ô-tô tương đối vất vả, bù lại, du khách có thể thấy Hồ Ba Bể với làn nước trong xanh mầu ngọc bích êm dịu sẽ làm xóa tan nhanh cảm giác mệt mỏi để hòa mình vào thiên nhiên hoang sơ tuyệt đẹp.

Khí hậu Hồ Ba Bể chia làm hai mùa: mùa mưa và mùa khô, nhiệt độ trung bình trong năm khoảng 25 độ C. Khu vực Hồ Ba Bể là nơi quần tụ của bà con người Tày. Từ khi du lịch nơi đây phát triển, đời sống của bà con khấm khá hẳn lên.

Một điều lý thú khi đến với Ba Bể là bạn sẽ chính là những vị khách trên những chiếc thuyền độc mộc do bà con người Tày cầm lái. Họ chính là những hướng dẫn viên không chuyên nhiệt tình và đầy hiểu biết, đem lại cho bạn từ bất ngờ này đến bất ngờ khác trong cuộc hành trình khám phá vùng đất thiên nhiên hoang sơ này.

Nếu muốn, bạn sẽ được người dân hiếu khách nơi đây mời về nhà, cùng tham gia sinh hoạt trong đời sống hằng ngày với bà con dân tộc, cùng uống chén rượu ngô cay nồng nhắm với những thịt lợn mọi nướng được lấy từ gác bếp xuống để đãi khách quý. Khi đã thấm mệt, bạn dễ dàng đưa mình vào giấc ngủ bởi làn gió mơn man thổi nhẹ và tiếng chèo khua nước để rồi sớm mai sẽ bắt đầu vào cuộc hành trình khám phá mới lạ

Ðây là khu du lịch có tiềm năng du lịch sinh thái, văn hoá lớn mạnh và rất có ý nghĩa trong tiểu vùng du lịch miền núi Ðông Bắc, bao gồm khoảng 20 điểm di tích danh thắng đặc sắc, độc đáo. Trong đó tiêu biểu là những điểm du lịch:

Hồ Ba Bể

Từ Hà Nội theo đường số 3 qua Thái Nguyên, đến thị xã Bắc Cạn và đi tiếp khoảng 40 km là đến hồ Ba Bể (gần chợ Rã). Con sông Năng chảy dưới chân núi đá vôi, giữa những bờ vách đứng xuyên qua núi Lung Nham, nơi đó gọi là động Puông. Thuyền nhỏ luồn trong động Puông chập chờn trong ánh sáng mờ ảo, những thạch nhũ hình thù kỳ lạ hiện lên trước cửa động. Ði khỏi cửa động chừng 4 km vào địa phận hồ Ba Bể, một hồ kiến tạo lớn nhất miền Bắc Việt Nam giữa vùng đá phiến và đá vôi. Hồ dài hơn 8 km, rộng 3 km, sâu khoảng 20 đến 30 m. Ðoạn giữa hồ hơi eo lại. Có hai đảo nhỏ nổi lên giữa hồ, một đảo giống như con ngựa đóng cương đang lội nước (nên còn gọi là đảo An Mã).

Hồ Ba Bể ở độ cao 145 m so với mặt nước biển, diện tích mặt hồ khoảng 500 ha được bao bọc bởi những dãy núi đá vôi có nhiều hang động và những suối ngầm khi ẩn khi hiện. Toàn cảnh hồ như một bức tranh thuỷ mặc làm say lòng nhiều du khách từ xưa đến nay.

Ba Bể (Bắc Cạn) cách Hà Nội hơn 200 km, trong những ngày thủ đô mưa phùn thì ở đây vẫn nắng rực rỡ. Trên con đường từ thị trấn Chợ Rã (huyện Ba Bể) đi vào hồ, du khách có thể nhìn thấy lợn rừng đang đi dạo bên đường khiến họ cứ nhấp nha nhấp nhổm...

Không thể ngờ được khi nắng và hồ đã tôn vẻ đẹp cho nhau đến thế cho mùa đồng xứ Bắc. Hồ nước thiên nhiên lớn nhất VN này (500ha) như một bảng màu lộng lẫy biến hóa khôn lường, lúc xanh rêu lạnh lẽo sau bóng núi, chợt chuyển sang xanh lam khi mặt trời ló ra hoà cùng sắc vàng rực rỡ của bóng cây, sắc trắng tinh khôi của những đám mây. Hồ dài 8km (gồm ba hồ nối liền nhau nên gọi là Ba Bể), độ sâu trung bình 20m, nơi sâu nhất 35m. Hồ có tới 50 loại cá, trong đó có những loại quý hiếm mới phát hiện như cá cóc Ba Bể, cá chiên ở thác Đầu Đẳng và một số loài quý hiếm như cá chép kình, cá rầm xanh... Du khách có thể bơi thuyền trên hồ thưởng ngoạn cảnh sắc, ngắm những hòn đảo xinh xắn nổi lên giữa hồ như đảo An Mã, đảo Bà Góa... sau đó leo lên núi thăm Ao Tiên-một hồ nước nhỏ trong vắt nằm trên đỉnh núi đá vôi-hồ chồng lên hồ, rất thú vị.

Bản Păc Ngòi của người Tày nằm ven hồ có 60 hộ dân, bản chuyên trồng lúa, nhưng đời sống khấm khá lên nhiều nhờ làm du lịch. Ông Dương Đặng, một dân bản, là chủ của ngôi nhà sàn bằng gỗ nghiến rộng thênh thang cho khách trọ thuê. Giá trọ một đêm cho du khách ở đây là 10.000đ/người, sinh viên 5.000đ, khách nước ngoài 20.000đ. Những ngôi nhà sàn ở đây nằm trên đồi khá đẹp, tuy không bằng nhà của người Thái. Rời Păc Ngòi trở lại với hồ, du khách có thể ồ lên thích thú khi bất chợt thấy ven hồ có một trảng cỏ xanh mịn như mời gọi, và bác lái đò sẵn lòng ghé chân cho mọi người dạo chơi, giở ống cơm lam ra ăn, ngắm những con bói cá sặc sỡ và rất to (gấp 3 lần so với bói cá ở đồng bằng) bất chợt nhào xuống hồ, hoặc những đàn sáo đen thấy động bay nháo nhác...

Hồ Ba Bể năm trong quần thể vườn quốc gia Ba Bể với 21 điểm du lịch kỳ thú như hang Dơi, động Puông, động Nả Phoòng, động Thẳm kít... Con sông Năng trên đường dẫn du khách từ chỗ cách thị trấn Ba Bể 5 km vào đến hồ giới thiệu những hang động kỳ thú này. Nếu đi theo đường bộ chạy ven sông, bạn có thể bất ngờ gặp một con lợn rừng đang đi dạo rất hiền lành ven đường, bên cạnh là mấy đứa trẻ thản nhiên vui đùa. Đây là những con lợn do người dân đi rừng bắt được từ hồi chúng còn nhỏ, đưa về nuôi như lợn nhà.

Ngủ lại ở nhà trọ thị trấn giá 100.000đ-150.000đ/phòng, bà chủ đon đả khi biết chúng tôi chỉ lên đây có hai ngày: “Đừng tiếc thời gian khi đi Ba Bể, vì có rất nhiều điểm để vui chơi”. Vườn quốc gia thì nhắn nhủ mọi người: “Quý khách đừng mang đi những gì của vườn ngoài những bức ảnh và không để lại gì ngoài những dấu chân”, nhưng chúng tôi đã mang đi thêm ấn tượng hết sức ngọt ngào về một vùng hồ trên núi.

Vườn quốc gia Ba Bể

Vườn quốc gia Ba Bể là một di sản thiên nhiên quí giá, có diện tích 23.340 ha. Ðây là một hệ thống rừng nguyên sinh trên núi đá vôi bao bọc xung quanh hồ nước trong xanh. ở đây có tới 417 loài thực vật và 299 loài động vật có xương sống. Có nhiều loại động vật quí hiếm như phượng hoàng đất, gà lôi, voọc mũi hếch... còn được lưu giữ ở đây.

Cùng với thắng cảnh hồ Ba Bể, vườn quốc gia Ba Bể là một di sản thiên nhiên đẹp vào bậc nhất của nước ta cần phải được bảo vệ, khai thác đưa khách du lịch tới tham quan, nghỉ dưỡng, nghiên cứu.

Ðộng Puông

Ðộng Puông nằm trên dòng sông Năng, cách huyện lỵ Ba Bể 5 km. Ðộng là nơi con sông Năng chảy xuyên qua một dãy núi đá vôi tạo thành. Ðộng có chiều dài khoảng 200 m, chiều cao trung bình của động từ 25 - 30 m với nhiều hình thù, cột đá hùng vĩ. Trong động còn có đàn dơi hàng chục vạn con sinh sống và trú ngụ. Ðộng Puông là một điểm du lịch sinh thái đặc biệt độc đáo và rất hấp dẫn.

Thác Đầu Đăng

Thác là nơi dòng sông Năng tiếp giáp với tỉnh Tuyên Quang. Thác Ðầu Ðăng dài khoảng 2 km, là nơi con sông Năng bị chặn lại bởi những tảng đá lớn nhỏ xếp chồng lên nhau với độ dốc chừng 500 m, tạo thành một thác nước ngoạn mục kỳ vĩ, hòa với phong cảnh rừng nguyên sinh tạo ra một ấn tượng khó quên. Không những vậy, tại đây còn xuất hiện loại cá chiên (có những con nặng trên 10 kg) là loại cá hiếm thấy hiện nay.

Ao Tiên

Ao Tiên là một hồ nước nhỏ, rộng chừng 3 ha nằm trên đỉnh núi. Bị bao bọc bởi rừng nhiệt đới nên khí hậu ở đây rất mát mẻ và trong lành. Tương truyền đây chính là nơi các nàng tiên trên trời thường xuống tắm và đánh cờ.

Thác Roọm

Thác Roọm thuộc xã Quang Thuận, huyện Bạch Thông, nằm cách thị xã Bắc Kạn 8 km theo tỉnh lộ Bắc Kạn-Chợ Ðồn. Khu thác Roọm bao gồm một quần thể bãi đá, sông núi rất đẹp hoà với cảnh thiên nhiên của núi rừng. Thác Roọm là nơi con sông Cầu bị chắn bởi bãi đá lô nhô dài chừng 1 km tạo nên phong cảnh kỳ thú. Hiện nay, sở Thương mại-Du lịch tỉnh Bắc Kạn đang có quy hoạch thác Roọm thành điểm du lịch phụ cận của khu vực thị xã Bắc Kạn, biến nơi đây thành khu du lịch cuối tuần với các loại hình vui chơi, giải trí, thể thao, leo núi, cắm trại, nghỉ dưỡng...

Phya Khao

Ðiểm du lịch Phya Khao thuộc huyện Chợ Ðồn, là nơi có khí hậu ôn hòa, môi trường trong sạch. Ðộ cao trung bình so với mặt biển là 800 m, khí hậu ở đây ấm về mùa đông và mát về mùa hè. Trước kia khi còn đang đô hộ nước ta, thực dân Pháp đã tìm ra địa điểm có khí hậu tuyệt vời này và đã cho xây dựng nhà nghỉ mát tại đây.

Khu bảo tồn thiên nhiên Kim Hỷ

Khu bảo tồn thiên nhiên Kim Hỷ thuộc huyện Na Rì với diện tích hàng chục ngàn hecta, là nơi lưu giữ và bảo tồn của nguồn gen động, thực vật quý hiếm. Ðây còn là một điểm du lịch, nghiên cứu sinh thái trong tương lai.

Ðộng Nàng Tiên

Ðộng Nàng Tiên thuộc xã Lương Hạ, huyện Na Rì, là một trong hang động tự nhiên ăn sâu vào trong lòng núi đá tạo nên một cảnh đẹp thiên nhiên kỳ thú.

Thác Nà Đăng

Thuộc xã Lương Thành, huyện Na Rì, là một thác nước chảy từ đỉnh núi xuống với độ cao trên 100 m tạo nên một cảnh đẹp thiên